ابرها با من بودند
ابرها آن شب هم
که کنارت بودم
با من بودند
ابرها بارانی دارند
ابرها آن شب هم
که کنارت بودم
بارانی بودند
ابرها ماهی پنهان دارند
ابر و
آن شب که کنارم بودی
ماهم بودی...
—شایان حامدی
گفتم: «عزیز جان اگر زیباترین آدم روی زمین را از من بگیرند، چکار باید بکنم؟»
فا گفت: «من هیچ خوب نیستم. امشب میآیی یا نه؟»
گفتم: «حتماً حتماً میآیم. مطمئن باش.»
گفت: «دیوانگیهایت را برای خودت نگهدار.»
گفتم: «باشد. باشد. هرچه تو بخواهی. هرچه تو بگویی.»
آه فا من گفتم. همهی اینها را من گفتم. اما مگر میشود. میان آنهمه طاقت آورد. مگر میشود آنها را تحمل کرد. من فا را میخواهم که بیاید برویم ولگردی کنیم. همیشهی همهی شبها را بخوانیم. از همهی کوچههای دنیا بگذریم. من فا را اینجا نمیخواهم. من اعتراض میکنم. یک اعتراض معرکه میکنم. برمیخیزم. میآیم. اسطورههاتان را برای هم تفسیر کنید دوستان. من میروم. میروم خانهام چای داغ مینوشم. این یک درک خیلی سادهست تا دوباره فا عصبانی شود. بگوید. بگوید. این فراوان سادهست.
آه. اما فا تو به زیارت بیا. هنوز دلم هوای گرفتن دارد. هنوز میخواهم در خواب این طوفان بخوابم. هیجان و خلسهی همیشگی از چارسو روانهست. اسطورهها را رها میکنم. میرسم بهجعدی. رسیدهام بهجعدی فا. راه آسان شده است. سنگینی پلکم افسانه شده است. آرامش به ابرهایم رسیده است. دوباره پنجهی خشک، مومیایی. دیدارهای کوتاه را بخشیدهام. آنچنان بزرگوارم که میتوانم دوباره دست تکان دهم.
یک کلاغ در حاشیهی روبهرو در مه گم شد.
قطار خاطره است فا. قطار از اینجا که میرود من میمانم. من همیشه با قطار نمیروم. دست تکان نمیدهم. حرکت نمیدانم. رویاروی چیزی میرود، دستهایی تکان میخورد. این کدام نشانه است.
—علیمراد فدایینیا
جنین که کامل شد در تشنّجِ احتضار جدارِ رحم را پاکوب کرد. تلقین شد که شهادت دهد به یگانه نورِ جهانش. تنگ کرد چشمانش را و گفت: «شاهدم که نوری نیست الّا نور سیاه.» خطاب آمد: «زباندراز! مگر سقوط ابلیس را ندیدی؟ مزّهاش را پس خوب بچش.» و از نفخه دهانش طعم خاکستر گرفت، خاکسترِ پنبه. پس فرمان آمد: «میّتِ این جنین غسل ندارد آن بیرون؛ انگار کنید سقط شده. بسپاریدش به خاک.»
نامی گرفت در خاک آن بیرون، حلّاج، و باز نفهمید قاعده این است که نور ظلمت نیست و نفهمید در کتابهای لغت معنای جنین مستوری است و ملبّسی، نه خود جنین. میگفتند شعبده میکرد با آینه. شعبدهاش این بود که هیچ آینهای در دنیا نمیتوانست او را دو تا کند: یا بیرون آینه بود و تصویر نداشت ـــ اشباح مردگان در آینه تصویر نمیشوند ـــ یا تصویر توی آینه بود و بیرون نبود ـــ آینه همیشه پر از اشباح مرده است. به جرم این جادو و اصرار بر ضلالتش او را شقّه کردند؛ زبانبریده، صداهای مقطّع، فقط گاهی حروف حلقی، مثل ها (یا حا)، و بعد قاف، از گلویِ بعد بریده.
حالا تو نیستی
و صبح میتواند دهانش را ببندد
هر گندم کمی از سنگ آسیاب را میساید
من استخوانهایم را خمیرشده به پشت میکشم
حالا تو نیستی
و نام تو از گلویم پایین نمیرود
سپاست میگویم
به خاطر چشمهایی که داری
برای نفسی که میتواند
عصرهای زمستان را تسکین دهد
سپاسگزارم به خاطر بادهایی که به خانهام فرستادی
و شانهای که دادی
تا تنهاییام را به دوش بکشم
و از کوچههای تاریک بگذرانم
صدایم کن
تا رگی از دریا بریده شود
و رودخانهای از شنوایی من بگذرد
ممنونم به خاطر سنگی که در من انداختی دیوانه!
به خاطر اندوه دایرهدایره
و چیزهای دیگر
از بریدگی کمعرضی و کمعمقی میگذریم / خاکریز کوتاهی / بهسختی بهکندی چند قدمی بالا میاییم / تا مستطیل متناسبی / صدوبیست قدم در هفتاد قدم، وقتی اهل هندسه همراه داری / که نه، چمنزار یا سبزهزار نیست / بلکه مرغزار جمعوجوریست، وقتی اهل ادب همراه داری / با چارتایی زبانگنجشک تنگ هم / تنومند و کهنسال /
دنبالهی درختها شیب ملایمی میکشد طرف راه باریکهای / به راست و پایین / بین دو ردیف شمشاد سرسبز که از نزدیک میبینیم شمشاد نیستند / نگاهی به هم میندازیم و دل به وسوسه میدهیم / نه که بههرحال پی کنج دنجی دور از چشم میگردیم / کورهراه پیچ ملایمی میخورد و حالا ناغافل سرازیری ترسناکیست / برنگردیم؟ / برنمیگردیم / تند میکنیم خواسته ناخواسته و آهسته میکنیم و دست میگیریم و تعادل از دست داده نداده دست میندازیم به درختچههای ناشناس دو طرف / حیرت میکنیم از نرمی شاخهها و با همه نازکی از قوت شاخهها که نمیشکنند و لطیفی برگها که توی مشت له میشوند و کف دستکش رد ردهای سبز میندازند / تا که از خم آخر میگذریم /
شنزار ساحل رود عریضی / نقرهیی درخشانی زیر آفتابی شاغولی انتقامی / کمعمق با سنگریزههای یکدستی که برق میزنند زیر آب / خودبهخود راه جدا میکنیم / «گرچه از کوی وفا گشت به صد مرحله دور / چشم دارم که سلامی برسانی ز منش» / به راست، به چپ / و خلوتهای مغتنمی / بالادست، دور از کرانهی رود و بعد تبریزیهای نازکاندامی و درختچههای بینامی تا پای تپه / پاییندست، خیلی دور از کرانه و بعد صفهای نامنظم تبریزیهای سنوسالداری و بوتههای این بار واقعاً شمشادی کشیده تا دامنهی تپه / برمیگردیم دقایقی بعدتر کنار هم / قدمی میزنیم / ولی قرار نمیگیریم، مطمئن نیستیم چرا / رود ساکتی و شاخبرگهای ساکنی، بی هیچ نشانهای از پاییز زودرس / خشخش شنهای زیر پا و لاعلاجی منظرهی حاشیهی رود / گذشته از مزبلهی همیشه دوسه جور نقاب سرمهای و مشکی کپکزده و چندتایی دستکش یک بار مصرف، بدرنگ و بیرنگ / زیر آفتاب برهنهای بدخلق / چندکنزده کنار آب و دستهای دستکشپوش بهآبنزده با چند قطرهای الکل تیمم میکنیم برمیگردیم طرف راه باریکه که میبینیم سربالای راحتیست /
تا که بالای تپهایم، و نفس راحت / آسمان نزدیکی و آبی ملایمی / پناه میگیریم بیگفتوگو به سایهی زبانگنجشکها / دوتایی / دقایقی وول میخورم من تا که عاقبت چارزانوی راحتی مینشینم و کیف باز میکنم نقشه بیرون میکشم پهن میکنم روی علفها ببینم کجا به کجاست / دقایقی طاقباز دراز میکشم من و چشم میبندم / فکری که چه پررفتآمد چه پرسرصداست جاده، فکری که این بالا به لطف زبانگنجشکها آفتاب تیزی تندی کمتری دارد / چهچهی پرندههای دوری / دامنهدارتر و نازکتر از جیکوپیک گنجشکها /
—شمیم بهار